ΟΙ ΟΡΓΙΣΜΕΝΟΙ ΨΗΦΟΦΟΡΟΙ ΨΑΧΝΟΥΝ ΗΓΕΤΕΣ, ΟΧΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ!

ΚΑΤΕΒΑΣΤΕ ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΕ ΜΟΡΦΗ PDF

Ὅταν ὁ κόσμος φωνάζει ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας ἐννοεῖ τὸ ἀντίθετο: νοσταλγεῖ τὶς ἰσχυρὲς ἐλὶτ ποὺ ἐπιβάλλουν τάξη στὸ χάος, θωρακίζουν τὴ δουλειά του καὶ τὸν προφυλάσσουν ἀπὸ τὴ βάρβαρη ἀγορά.

5 Ἀπριλίου 2017 τοῦ Janan Ganesh, Financial Times

Μεγαλωμένος τὴν περίοδο τῆς Μεγάλης Ὕφεσης, ὁ μυθιστοριογράφος καὶ νομπελίστας Σὸλ Μπέλοου δὲν ξέχασε ποτὲ τὸ δέσιμο τῶν ἐξαθλιωμένων Ἀμερικανῶν μὲ τὸν χλιδάτο, σχεδὸν ξένο καὶ μανιακὸ μὲ τὴν ἐξουσία ποὺ εἶχαν γιὰ πρόεδρο. «Οἱ ἄνεργες μάζες, οἱ μεροκαματιάρηδες, μηχανικοί, ἀπολυμένοι ὁδηγοὶ τρόλεϊ, κλητῆρες, πωλητὲς παπουτσιῶν, σιδερωτὲς παντελονιῶν (…) Ἐμπιστεύονταν μόνο τὸν (Φραγκλίνο) Ροῦσβελτ, γέννημα θρέμμα τοῦ Γκρότον, ἕναν ἀριστοκράτη τοῦ καταλόγου Social Register, ἕναν πλούσιο τζέντλμαν ἀπὸ τὸ Χάρβαρντ καὶ τὸ Χάιντ Πάρκ».

Οἱ ψηφοφόροι δὲν ἔχουν πρόβλημα μὲ τὶς ἐλίτ, ἂν αὐτὲς ἐκπληρώνουν τοὺς ὅρους μὲ τοὺς ὁποίους κέρδισαν τὴ θέση τους καὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουν νὰ κάνουν μὲ τὴν ἐνεργὴ χρήση τῆς ἐξουσίας γιὰ τὴ βελτίωση τῆς ὑλικῆς κατάστασης τοῦ κόσμου. Τὸ πρόβλημα φαίνεται νὰ ἀρχίζει ὅταν δὲν συμπεριφέρονται καθόλου ὡς ἐλίτ, ὅταν δὲν ἀναλαμβάνουν δράση καὶ ἐπικαλοῦνται ἀνικανότητα ἀπέναντι στὶς παγκόσμιες δυνάμεις. Τότε εἶναι ποὺ οἱ μεροκαματιάρηδες ἀμφισβητοῦν τὸ νόημα ὕπαρξης τῶν ἀνωτέρων τους, οἱ ὁποῖοι ὡς ἀπόντες φεουδάρχες, ἀπολαμβάνουν τὰ πλεονεκτήματα τῆς ἐξουσίας ἀλλὰ δὲν τηροῦν κανένα ἀπὸ τὰ καθήκοντα ποὺ αὐτὴ συνεπάγεται.

Ἡ Δύση δὲν ἐπαναστατεῖ κατὰ τῶν ἐλίτ. Ὁ κόσμος ποὺ ψήφισε γιὰ νὰ φύγει ἡ Βρετανία ἀπὸ τὴν ΕΕ καὶ ἔφερε τὸν Ντόναλτ Τρὰμπ στὸν Λευκὸ Οἶκο, καθὼς καὶ ὁ κόσμος που μπορεῖ νὰ ἐκλέξει τὴ Μαρὶν Λεπὲν ὡς πρόεδρο τῆς Γαλλίας τὸν ἑπόμενο μήνα, νοσταλγεῖ τὴν ἐποχὴ ποὺ οἱ ἐλὶτ ἦταν περισσότερο, ὄχι λιγότερο ἰσχυρές.

Ἐδὲμ τοὺς τείνει νὰ εἶναι τὰ μέσα τοῦ προηγούμενου αἰώνα, ὅταν βαρόνοι στὰ ἀνώτατα κλιμάκια τῶν κυβερνήσεων, τῶν ἐπιχειρήσεων καὶ τῶν ὀργανωμένων ἐργαζόμενων συνωμοτοῦσαν γιὰ νὰ διατηρήσουν τὴν πλήρη ἀπασχόληση. Ὁ κορπορατισμὸς ἦταν ἐλιτισμὸς σὲ μία πρακτικὴ μορφή του. Οἱ ροὲς κεφαλαίου μεταξὺ χωρῶν ἀστυνομεύονταν ἀπὸ ἀκόμη πιὸ μακρινὲς ἐλίτ, σὲ θεσμοὺς ποὺ δημιουργήθηκαν στὸ Μπρέτον Γουντς, τὸ ὁποῖο ἦταν ἀπὸ μόνο του μία μάζωξη τῆς ἐλὶτ ποὺ ντρόπιαζε ἀκόμη καὶ τὶς συναντήσεις τῆς Λέσχης Μπίλντερμπερκ. Τὴ μετανάστευση τὴ διαχειρίζονταν οἱ ἐλίτ.

Καθὼς διαβάζεις γιὰ τοὺς ἀρχιτέκτονες ἐκείνης τῆς ἐποχῆς, βυθίζεσαι στὸν ξεδιάντροπο, ἀριστοκρατικὸ ἐλιτισμό. Ὁ οἰκονομολόγος Τζὸν Μέιναρτ Κέινς, οἱ διπλωμάτες Χένρι Κίσινγκερ καὶ Τζὸρζ Κέναν, ὁ Ρόμπερτ Σούμαν καὶ ἄλλοι ἱδρυτὲς τοῦ εὐρωπαϊκοῦ πρότζεκτ. Ἡ ἀπομόνωσή τους ἀπὸ τὸν ἁπλὸ κόσμο ἦταν ἀκραία. Κάποιων οἱ ἀπόψεις ἄγγιζαν τὰ ὅρια τῆς πρὸ δημοκρατίας ἐποχῆς. Αὐτὴ ὅμως ἦταν ἡ οὐσία: ἦταν ἡ ἔμπειρη ἐπιβολὴ τάξης στὸ χάος, ποὺ θεωροῦνταν τόσο πολύτιμη καὶ τὴν ὁποία ἀποζητοῦσε ὁ κόσμος, ὅταν αὐτὴ ἡ τάξη μετατράπηκε σὲ μία ρευστὴ κατάσταση στὴ δεκαετία τοῦ 1980 καὶ μετέπειτα.

Τὸ γράφω αὐτὸ μὲ τὴ δυσφορία τοῦ φιλελεύθερου ποὺ τὸ 2016 ἀποκάλυψε μία μεγάλη, ἀνικανοποίητη ζήτηση γιὰ πατερναλιστικὴ διακυβέρνηση. Ἕνας καθοριστικὸς ἀριθμὸς ψηφοφόρων διψάει γιὰ τὸν πραγματικὸ ἐλιτισμό. Ἡ διαφωνία τοὺς εἶναι μὲ τὸν ἀσήμαντο ἐλιτισμὸ τῆς ἐποχῆς τοῦ Νταβός, κατὰ τὴν ὁποία οἱ πολιτικοὶ ἐκλέγονται μόνο καὶ μόνο γιὰ νὰ ἐπικαλεστοῦν τὸ ὅτι εἶναι ἀνήμποροι απέναντι στὴν παγκόσμια δίνη κεφαλαίου καὶ ἀνθρώπων, στὴν ὁποία οἱ μεγαλύτερες ἐπιχειρήσεις, τοῦ μεγέθους τῆς Google, ὑποβαθμίζουν τὴν ἴδια τους τὴ δύναμη σὲ ὄφελος ἑνὸς «συνδεδεμένου» κόσμου.

Οἱ ὀργισμένοι ψηφοφόροι δὲν θέλουν πραξικόπημα ἐνάντια στὸν ἐλιτισμό. Ἂν μὴ τί ἄλλο, ἐπιθυμοῦν τὴν ἀποκατάστασή του. Θέλουν τὴν τάξη μέσα στὴν ὁποία μεγάλωσαν, ὅταν κεντρικὲς πολιτικὲς κρατοῦσαν ἀσφαλεῖς τὶς θέσεις ἐργασίας καὶ οἰκεῖες τὶς γειτονιές. Βλέπουν τὶς μοντέρνες ἐλὶτ ὡς ὑπερβολικὰ ἐπιεικεῖς γονεῖς, ὄχι αὐστηρούς, ἀσυνείδητα παθητικοὺς τὶς τελευταῖες δεκαετίες τοῦ ξένου οἰκονομικοῦ ἀνταγωνισμοῦ καὶ τῶν ἰλιγγιωδῶν κοινωνικῶν μεταβολῶν. Ἀπαιτοῦν τὶς σωστὲς ἐλίτ, τὶς ἐλὶτ ποὺ χρησιμοποιοῦν τὴ δύναμή τους.

Δὲν ζητοῦν τὸ φιλελεύθερο ὀνειρικὸ τοπίο τοῦ «Rebel: How to Overthrow the Emerging Oligarchy». Σὲ αὐτὸ τὸ νέο βιβλίο του, ὁ βουλευτὴς Ντάγκλας Κάρσγουελ ἐπικαλεῖται τὸ Brexit, τὴν ἐκλογικὴ ἐπιτυχία του σὲ μία παραθαλάσσια πόλη καὶ οὐσιαστικὰ ὁτιδήποτε συμβαίνει σὲ πραγματικὸ χρόνο καὶ χῶρο, ὡς ἀπόδειξη πὼς ὁ κόσμος προτιμᾶ ἕνα μικρὸ κράτος, ἐπάνω στὸ ὁποῖο μπορεῖ νὰ ἀσκήσει δημοκρατικὴ κυριαρχία 24 ὦρες τὸ 24ωρο, μέσω κάποιου εἴδους ψηφιοποιημένης συλλογικῆς νοημοσύνης.

Τὸ πρόβλημα εἶναι πὼς αὐτὴ ἡ «ὀλιγαρχία» εἶναι μία χρήσιμη περιγραφὴ τοῦ κοινωνικοῦ συστήματος ποὺ νοσταλγοῦν οἱ ὀργισμένοι ψηφοφόροι. Ἕνα σύστημα μεγάλων ἐταιριῶν μὲ ἔμμεσο πολιτικὸ καθῆκον τὴ διατήρηση τῶν θέσεων ἐργασίας ἐγχώρια, μίας κυβέρνησης-ἀσπίδας μεταξὺ ἐργαζομένων καὶ ἀγορᾶς, ἐνόπλων δυνάμεων ποὺ εἶναι μεγάλος ἐργοδότης καὶ πηγὴ πολιτιστικῶν ἠθῶν, ἐπιπέδων μετανάστευσης ποὺ ὁρίζονται ἀπὸ αὐστηρὰ διατάγματα ἀντὶ γιὰ τὴν ἀλληλεπίδραση προσφορᾶς καὶ ζήτησης, τῶν ἐλεύθερων συναλλαγῶν ὡς κάτι περιορισμένο καὶ ὑπὸ ὄρους.

Ὁ Μπέλοου ἀνέφερε ὅτι παρότι λιγότερο ἱκανοὶ πρόεδροι λειτούργησαν ὑπὸ πνευματικὰ δόγματα, ὁ Ροῦσβελτ τὰ κατάφερε μὲ μία λέξη τοῦ Ἠσαΐα: «Παρηγορήσου». Εἶπε στοὺς ἀνασφαλεῖς ψηφοφόρους πὼς δὲν ἦταν μόνοι, ὅτι θὰ τοὺς προστάτευε ἀπὸ τὰ σκαμπανεβάσματα τῆς ζωῆς μὲ ὅση δημοσιονομικὴ ἁπλοχεριὰ καὶ τεχνοκρατικὴ εὐφυΐα γινόταν.

Αὐτὴ ἡ σύμβαση ἐξαπλώθηκε σὲ ὅλη τη μεταπολεμικὴ Δύση. Οἱ μάζες ἀποδέχθηκαν τὶς ἐλίτ, ἀρκεῖ οἱ ἐλὶτ νὰ διαχειρίζονταν τὴν ἔκθεση τῶν μαζῶν στὴ βάρβαρη πραγματικότητα τῆς ἀγορᾶς. Τὸ ξέφτισμα αὐτῆς τῆς σύμβασης ὁδήγησε στὴν πικρία τοῦ σήμερα. Μακάρι ὁ κ. Κάρσγουελ νὰ εἶχε δίκιο, ἀλλὰ δὲν εἶναι γιὰ καλὸ νὰ τοὺς ἀκοῦς νὰ φωνάζουν γιὰ τὴν ἐλευθερία, ὅταν στὴν πραγματικότητα συμβαίνει τὸ ἀντίθετο. Τὸ 2016, οἱ ψηφοφόροι δὲν ζήτησαν ἀπὸ τὶς ἐλὶτ νὰ ἀποποιηθοῦν τὴν ἐξουσία τους. Τὶς τιμώρησαν ἐπειδὴ τὴν εἶχαν ἤδη ἀποποιηθεῖ.

Πηγή: http://www.euro2day.gr

Advertisements

Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.

Αρέσει σε %d bloggers: